Κεφάλαιο Β' · Μάθημα 01

Μετρικός οπλισμός

3 λεπτά ανάγνωσης

Ένα μουσικό κομμάτι δεν είναι μια ανοργάνωτη, ατέλειωτη ροή χτύπων. Το χωρίζουμε σε ίσες ενότητες που λέγονται μέτρα, και ο μετρικός οπλισμός στην αρχή της παρτιτούρας μας λέει πώς οργανώνεται κάθε μέτρο.

01Τι είναι το μέτρο

Το μέτρο είναι μια επαναλαμβανόμενη ενότητα χτύπων (συνήθως 2, 3 ή 4). Στην παρτιτούρα χωρίζεται από τα γειτονικά του με μια κάθετη γραμμή του μέτρου.

Τρία διαδοχικά μέτρα 4/4
Τρία διαδοχικά μέτρα 4/4. Κάθε μέτρο έχει 4 χτύπους και χωρίζεται από το επόμενο με μια κάθετη γραμμή.

02Ο μετρικός οπλισμός

Στην αρχή κάθε κομματιού, μετά το κλειδί, υπάρχει ένα σύμβολο που μοιάζει με κλάσμα. Αυτό είναι ο μετρικός οπλισμός.

Ανατομία του 4/4
Πόσοι χτύποι ανά μέτρο(εδώ: 4 χτύποι)
Ποια αξία ισοδυναμεί με ένα χτύπο(εδώ: 4 = τέταρτο)

«4/4 = τέσσερα τέταρτα σε κάθε μέτρο»

Ο μετρικός οπλισμός 4/4. Ο πάνω αριθμός λέει πόσους χτύπους έχει κάθε μέτρο, ο κάτω ποια ρυθμική αξία μετράει σαν ένας χτύπος.
  • Ο πάνω αριθμός λέει πόσους χτύπους έχει κάθε μέτρο.
  • Ο κάτω αριθμός λέει ποια ρυθμική αξία μετράει σαν ένας χτύπος. Συνήθως είναι 4 (τέταρτο), 8 (όγδοο) ή 2 (μισό).

03Συχνά μέτρα στη δυτική μουσική

Τρία μέτρα που θα συναντήσεις πιο συχνά στη δυτική μουσική:

4/4 · Τέσσερις χτύποι ανά μέτρο
ισχυρός: ο 1ος
μετρίως ισχυρός: ο 3ος
ασθενείς: 2ος, 4ος
3/4 · Τρεις χτύποι ανά μέτρο · Το βαλς
ισχυρός: ο 1ος
ασθενείς: 2ος, 3ος κυλιόμενο αίσθημα χορού
2/4 · Δύο χτύποι ανά μέτρο · Το εμβατήριο
ισχυρός: ο 1ος
ασθενής: ο 2ος κοφτό αίσθημα βήματος
Τα τρία πιο συχνά μέτρα. Ο πρώτος χτύπος κάθε μέτρου (μεγαλύτερος αριθμός) είναι ο πιο ισχυρός και δίνει στο μέτρο τον χαρακτήρα του.

Δύο εναλλακτικά σύμβολα: το 4/4 γράφεται μερικές φορές και ως C (από το «common time»), και το 2/2 ως ¢ («cut time»).

04Ο ισχυρός χτύπος

Στην εικόνα παραπάνω, ο πρώτος χτύπος κάθε μέτρου είναι γραμμένος μεγαλύτερος. Αυτό συμβολίζει πως ο πρώτος χτύπος είναι ο πιο ισχυρός: η «βαριά» στιγμή του μέτρου, εκείνη που πέφτει το βήμα στον χορό.

Αυτή η ιεραρχία δίνει σε κάθε μέτρο τον χαρακτήρα του:

  • Το 4/4 δίνει ένα σταθερό, ισορροπημένο αίσθημα.
  • Το 3/4 δίνει ένα χορευτικό αίσθημα βαλς.
  • Το 2/4 δίνει ένα κοφτό εμβατηριακό βήμα.

Σύνοψη

  • Η μουσική χωρίζεται σε μέτρα, επαναλαμβανόμενες ενότητες χτύπων. Στην παρτιτούρα τα διαχωρίζουν οι γραμμές του μέτρου.
  • Ο μετρικός οπλισμός στην αρχή του κομματιού μας λέει πόσους χτύπους έχει κάθε μέτρο και ποια αξία μετράει σαν ένας χτύπος.
  • Πάνω αριθμός = πόσοι χτύποι. Κάτω αριθμός = ποια αξία (4 = τέταρτο, 8 = όγδοο, 2 = μισό).
  • Τα πιο συχνά: 4/4, 3/4, 2/4. Εναλλακτικά σύμβολα: C (= 4/4), ¢ (= 2/2).
  • Ο πρώτος χτύπος κάθε μέτρου είναι ο ισχυρός και δίνει στο μέτρο το αίσθημά του.

Θέλεις να τα δουλέψουμε μαζί; Μαθήματα