Άλλες κλίμακες

01Οι πεντατονικές

Πάρε τη μείζονα και βγάλε τις δύο νότες που κάνουν τα ημιτόνια, την 4η και την 7η. Μένουν πέντε: Ντο Ρε Μι Σολ Λα. Αυτή είναι η πεντατονική μείζονα. Χωρίς ημιτόνια, καμία νότα δεν «τρίβεται» με τη διπλανή της, γι' αυτό η πεντατονική κάθεται πάνω σε σχεδόν οποιαδήποτε συγχορδία της τονικότητας και είναι η πρώτη κλίμακα με την οποία μαθαίνει κανείς να αυτοσχεδιάζει.

Η Ντο πεντατονική μείζονα: η μείζονα χωρίς την 4η και την 7η

Το ίδιο με τη φυσική ελάσσονα: βγάλε τη 2η και την 6η και μένει η πεντατονική ελάσσονα, Ντο Μι♭ Φα Σολ Σι♭. Οι δύο πεντατονικές είναι σχετικές, όπως η μείζονα και η ελάσσονα: η Λα πεντατονική ελάσσονα έχει ακριβώς τις νότες της Ντο πεντατονικής μείζονας.

02Η μπλουζ

Η μπλουζ είναι η πεντατονική ελάσσονα με μία νότα παραπάνω: την ελαττωμένη 5η (Ντο: Φα♯), ανάμεσα στην 4η και την 5η. Αυτή η μία νότα, η «μπλε νότα», δίνει όλο το χρώμα.

Η Ντο μπλουζ: η πεντατονική ελάσσονα με τη μπλε νότα

03Η ολοτονική και η χρωματική

Η ολοτονική έχει έξι νότες, όλες σε απόσταση τόνου: Ντο Ρε Μι Φα♯ Σολ♯ Λα♯. Επειδή όλα τα διαστήματά της είναι ίδια, δεν έχει ούτε προσαγωγέα ούτε ξεκάθαρη τονική: ακούγεται μετέωρη, σαν όνειρο, και γι' αυτό τη χρησιμοποιούν έτσι στον κινηματογράφο. Υπάρχουν μόνο δύο ολοτονικές, η μία από Ντο και η άλλη από Ντο♯, και κάθε άλλη είναι μία από τις δύο.

Η χρωματική έχει και τις δώδεκα νότες, όλες σε απόσταση ημιτονίου. Δεν είναι κλίμακα ενός κομματιού, είναι το υλικό από το οποίο χτίζονται όλες οι άλλες. Στο μπουζούκι είναι και η πιο απλή στο χέρι: ένα τάστο η κάθε νότα.

Με μια ματιά

ΚλίμακαΝότεςΑπό Ντο · πού ακούγεται

Πεντατονική μείζονα5Ντο Ρε Μι Σολ Λα · παραδοσιακά τραγούδια, ροκ, αυτοσχεδιασμός

Πεντατονική ελάσσονα5Ντο Μι♭ Φα Σολ Σι♭ · ροκ και μπλουζ σόλο

Μπλουζ6Ντο Μι♭ Φα Φα♯ Σολ Σι♭ · μπλουζ, τζαζ, ροκ

Ολοτονική6Ντο Ρε Μι Φα♯ Σολ♯ Λα♯ · κινηματογράφος, ιμπρεσιονισμός

Χρωματική12όλες οι νότες · περάσματα, στολίδια, τεχνική